Đề xuất điều chỉnh bảng giá đất 3 năm một lần: Những thay đổi chính trong dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi)

Sáng 22/10, Bộ trưởng Tư pháp Hoàng Thanh Tùng, thừa ủy quyền của Thủ tướng, đã trình Quốc hội dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi). Điểm đáng chú ý là đề xuất điều chỉnh bảng giá đất 3 năm một lần, thay vì hàng năm như quy định hiện hành.

Vì sao cần sửa đổi Luật Đất đai?

Theo tờ trình của Chính phủ, sau 2 năm thực hiện, Luật Đất đai 2024 đã có nhiều đổi mới quan trọng nhưng cũng bộc lộ không ít vướng mắc, bất cập. Chính phủ cho rằng việc sửa luật là cấp thiết để khơi thông nguồn lực đất đai, nhất là khi cả nước đang phấn đấu đạt tăng trưởng hai chữ số.

Giá đất: Bỏ giá đất cụ thể, bảng giá đất điều chỉnh 3 năm một lần

Tài chính đất đai và giá đất là một trong những nội dung thay đổi lớn nhất của dự luật.

Bỏ quy định về giá đất cụ thể và về tổ chức tư vấn xác định giá đất. Giá đất sẽ do Nhà nước quyết định.
Định giá đất theo 4 nguyên tắc:
- Trung thực, khách quan, công khai, minh bạch, phù hợp mục tiêu phát triển từng thời kỳ.
- Đúng trình tự, thủ tục định giá đất.
- Dựa trên dữ liệu đất đai và dữ liệu chuyên ngành liên quan.
- Hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, người sử dụng đất và nhà đầu tư.
Bảng giá đất và hệ số điều chỉnh giá đất (hệ số K) do HĐND cấp tỉnh quyết định 3 năm một lần theo các nguyên tắc trên.
Điều chỉnh khi cần: bảng giá đất và hệ số K vẫn có thể được sửa đổi, bổ sung khi thay đổi hạ tầng, quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất, địa giới hành chính, tên khu vực, vị trí, tên đường, phố...

Hiện nay, HĐND cấp tỉnh quyết định, điều chỉnh, sửa đổi, bổ sung bảng giá đất hàng năm để áp dụng từ ngày 1/1 năm sau.

Ý kiến thẩm tra

Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi đề nghị Chính phủ chỉ đạo xây dựng bảng giá đất, hệ số K, tỷ lệ tính tiền sử dụng đất và thuê đất sao cho người chưa có quyền sử dụng đất vẫn có thể tiếp cận. Cơ quan soạn thảo cũng cần bảo đảm sự đồng bộ, thống nhất về hiệu lực với Luật Kinh doanh bất động sản và Luật Nhà ở, tránh vướng mắc khi triển khai.

Đất bỏ hoang bị thu hồi trong trường hợp nào?

Lần đầu tiên, dự thảo đưa vào khái niệm đất bỏ hoang: đất đã được Nhà nước giao hoặc cho thuê nhưng không được đưa vào sử dụng liên tục trong một thời gian nhất định.

Đất bỏ hoang dự kiến bị thu hồi trong hai trường hợp vi phạm pháp luật về đất đai:

Đất nông nghiệp: không sử dụng liên tục quá 24 tháng, đã bị xử phạt vi phạm hành chính nhưng vẫn không đưa đất vào sử dụng theo thời hạn ghi trong quyết định xử phạt.
Đất dự án: nếu không sử dụng hoặc chậm sử dụng, chủ đầu tư phải nộp thêm một khoản bổ sung ngoài tiền sử dụng đất, tiền thuê đất. Khoản này tính lũy tiến, tăng dần theo từng năm. Nhà nước sẽ thu hồi đất nếu quá 60 tháng chủ đầu tư vẫn chưa đưa đất vào sử dụng.

Quy mô dự luật và lịch trình xem xét

Dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi) gồm 3 chương, 112 điều, ít hơn 148 điều so với luật hiện hành. Quốc hội thảo luận tại tổ trong ngày 22/10, thảo luận tại hội trường ngày 29/10 và dự kiến biểu quyết thông qua ngày 21/11.